AnasayfaFirma Rehberi Hal RehberiSeri ilan Foto Galeri Web TV RssYazarlarE-GazeteWebmailİletişim 17 Kasim 2018 Cumartesi 08:43
MANŞETGÜNCELEKONOMİPOLİTİKAEĞİTİM SAĞLIKKÜLTÜR-SANATSPORBİLİM VE TEKNOLOJİMAGAZİN
ANTALYA AKSEKİ AKSU ALANYA DEMRE DÖŞEMEALTI ELMALI FİNİKE GAZİPAŞA GÜNDOĞMUŞ İBRADI KAŞ KEMER KEPEZ KONYAALTI KORKUTELİ KUMLUCA MANAVGAT MURATPAŞA SERİK BURDUR AĞLASUN ALTINYAYLA BUCAK ÇAVDIR ÇELTİKÇİ GÖLHİSAR KARAMANLI BURDUR KEMER TEFENNİ YEŞİLOVA ISPARTA ISPARTA AKSU ATABEY EĞİRDİR GELENDOST GÖNEN KEÇİBORLU SENİRKENT SÜTÇÜLER ŞARKİKARAAĞAÇ ULUBORLU YALVAÇ YENİŞARBADEMLİ FETHİYE SEYDİKEMER

ANTALYA HAVA DURUMU
ANKARA

T.C.M.B. DÖVİZ KURLARI
Alış : 5.3412
Satış : 5.3508
Alış : 4.7023
Satış : 4.7335
Alış : 3.0795
Satış : 3.1198



HÜSEYİN DENİZ
hdeniz33@hotmail.com
BİR BOZLAK: EVEREK DAĞI
14 Eylül 2017 Perşembe - Okunma Sayisi : 293

BİR BOZLAK: EVEREK DAĞI 1

Geçen yazımızda bozlaklar üzerinde durmuş ve bozlakları bu milletin çığlığı olarak nitelendirmiştik. Bu yazımızda bir bozlağı, Ahmet Gazi Ayhan tarafından derlenmiş “Everek Dağı” adlı türküyü çözümleyeceğiz. Türkü, derleyicisi Ahmet Gazi Ayhan tarafından söylendiği gibi Gülay tarafından da söylenmektedir. Başka sanatçılar da türküyü seslendirmişler, seslendiren herkes türküye kendinden bir şeyler eklemiştir.  Sakarya-Fırat adlı dizide bu türkü, fonda bir şehit ile ilgili olaylar verilerek seslendiriliyor. Evladını yitiren babanın acısı ile arkadaşlarını yitiren Mehmetçiklerin acısı harmanlanıyor. Acı katlanıyor.

Ben Gülay’ın yorumundan çok keyif aldım.

Fakat bana göre bu türküde saz, sözün önüne geçiyor ve asıl yangın onun içinden çıkıyor. Tabii bir türküyü sevmemizin asıl nedeni, içinde bizden bir şeyler bulunmasıdır. Yani gönül telimizi titretmesi…

Türkü ile ilgili Kayseri gündem gazetesinde bir araştırmacımızın yazdıklarını da göz önüne almak gerekir. M. Orhan Cebeci adlı bu araştırmacı Ahmet Gazi Ayhan Hoca’nın kızı Nimet Bülbül hanımefendi ile görüşüyor ve şu notları aktarıyor:

Nimet Hanım bu yaşanmış olayın Erciyes Dağı eteklerinde geçtiğini ve bu yöreye ait olduğunu söyledi.

             Everek Dağı isimli türkünün kahramanı;  el bebek, gül bebek büyütülmüş, bir ananın, bir babanın, tek evladıdır. Küçükken çok iyi ata binmeyi öğrenmiş. Aynı zamanda da attığını vuran bir avcı olarak yetişmiştir. Köyde bütün genç kızların gözdesidir. Fakat gencin gözü kimseyi görmemektedir. Varsa yoksa tek derdi dağlarda geyik avlamaktır.

         Yine bir gün Everek Dağında geyik avına çıkar, ahu gözlü ceylan onu sarp kayalıklara doğru çekip alır götürür. Ceylanın peşinden uçurumdan aşağı doğru kayar yuvarlanır ve tüfekle kendini vurur. Çok yalçın sarp kayalık yerdir. Bütün köylü tarafından günlerce aranır, fakat ne ölüsü ne dirisi bulunamaz.

         Babası biricik yavrusunu bulmak için günlerce dağları dolaşır. Aramaktan yorulmuş bitkin düşmüştür. Durup dinlenirken gözü uçurumun kenarında bir tek iskarpine takılır, dikkatli bakınca oğlunun ayakkabısını tanır. Duygulanır, ağlayarak şu ağıtı söyler.

“Şu alnımda ne bitmedik yazı var,

İskarpininde bir incecik tozu var.”

         Dizeler farklı şekilde dilden dile söylenerek bu güne gelmiştir.  İşte Merhum saz şairi Ahmet Gazi Ayhan’ın “bozlak”  türündeki derlediği güftesi ve bestesi kendine ait olan türküsü.

        TRT de yayınlanan Ahmet Gazi Ayhan’ı anma programındaki konuşmasında; Merhum Ahmet Gazi Ayhan “Efendim, bizim oralar dağlık bölgedir. Bu yüzden avcılarımız, pek çok avcı hikâyelerimiz vardır. Bu anlattığım hakikaten olmuş bir hikâyenin eseridir” diye ifade etmiştir.” 9 Kasım 2013, Kayseri Gündem

        M. Orhan Cebeci abimiz yazının sonuna şunları da ekliyor: “Bu ağıt, halk tarafından, yaşanmış bu üzücü olay üzerine yakılmıştır. Merhum Ahmet Gazi Ayhan derlediği bu türküyü  besteleyerek   kültürümüze kazandırmıştır.”  

Ben bu metinden Ahmet Gazi Ayhan ustanın türküyü bir yerlerden derlediğini ve hem söz hem de ezgi bakımından yeniden bestelediği anlamını çıkardım. Yani Türkü, sözüyle ve ezgisiyle halk arasında ham biçimde vardı. Hoca bunları devşirip işlemiştir.  İnternette Çekiç Ali’nin söylediği ezgisi ve sözleri biraz farklı bir sürümünün (versiyon) olması bu kanıyı güçlendirmektedir.

Bu doğru mudur? Folklor araştırmalarında alanda bulunanların birebir yazıya geçirilmesi, kayda alınması, fotoğrafının çekilmesi esastır. Değişik sürümler varsa onun da kayıt altına alınması gerekir. Ancak derlemelerde kaynaktan doğan ufak tefek sapmalar, unutmalar, bozukluklar olabileceği de bir gerçektir. Bu yüzden derlemeci tarafından yapılacak ekleme ve çıkarmalar da (aslından çok uzaklaşmamak kaydıyla) bir düzeye kadar hoş görülebilir. Kaynağının belirtilmesi kaydıyla halk kültürüne ait ürünler tepeden tırnağa yeniden yorumlanabilir. Çünkü bunlar Şeyh Galib’in deyişiyle “miri malı”dır. Bizim de yaptığımız zaten aşağı yukarı budur.

Bizim de yaptığımız aşağı yukarı budur” dedik. Konuyu biraz açmakta yarar var: “Anlam şairin karnındadır” mealinde bir ifade vardır. Bundan çıkarılan sonuç şudur: Edebi metinler farklı biçimlerde yorumlanmaya elverişlidir. Edebi metinin değerini arttıran biraz da farklı yorumlanmaya elverişli oluşudur. Her yorum, kendi içinde tutarlı olmak kaydıyla makbuldür. Farklı yorumlar edebi eserin değerini düşürmez, aksine yükseltir. Biz Ahmet Gazi Ayhan Hoca’yı tanımadığımız gibi Kayseri’ye de gitmedik. Ancak bu, bizim bir türküyü yorumlamamıza engel değildir. Çünkü insani olan şeylerde herkesin yorum yapma hakkı saklıdır. Kaldı ki biz bu türküden Türk ulusunun ruhsal kodlarına ulaşmak istiyoruz.                            SÜRECEK

Yazarın Son Yazıları
» GÖRMEZSEK OLMAZ 2
» GÖRMEZSEK OLMAZ 1
» BİRAZ GERİBAKIŞ (NOSTALJİ) 4
» BİRAZ GERİBAKIŞ (NOSTALJİ) 3
» BİRAZ GERİBAKIŞ (NOSTALJİ)2
» BİRAZ GERİBAKIŞ (NOSTALJİ) 1
» CANDAN CANANA
» BAYRAĞIMIZA GÜZELLEME
» İYİ YAZILAR
» BİR OZANIN DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ
» BİR ŞEYLER YAPMAK
» BİR BOZLAK: EVEREK DAĞI 3
» BİR BOZLAK: EVEREK DAĞI 2
» BİR BOZLAK: EVEREK DAĞI
» BOZLAKLARIN İZİNDE
» SERİKLİ ABDAL MEHMET NAZLI
» BİR GÜZEL İNSAN: EMRE DAYIOĞLU
» YAYLALAR... YAYLALARIMIZ...
» "SARI YAYLAM" TÜRKÜSÜNÜN PEŞİNDE 4
» "SARI YAYLAM" TÜRKÜSÜNÜN PEŞİNDE 3
 
DİĞER KÖŞE YAZARLARI
Ahmet Avcı
Dört Mumun Hikayesi
İDRİS ÖZCAN
SON TAHLİLDE ELMALI
ZAKİR GÜRER
ÖTERSE İYİ DÜDÜK !
MUHAMMET TAŞAN
ŞEHİTLERİN HAYKIRIŞI
HÜSEYİN ALBAYRAK
HAYATİMİZDAKİ MUCİZELER
2010 - 2013 © batiakdeniz.com Tüm Hakları Saklıdır. Hiç bir bilgi ve resim kaynak gösterilmeden kopyalanamaz. yazılım : webustasi.com